مسافر و متطهّر باشد مقدار دو ركعت ، و اگر مسافر و محدث باشد مقدار طهارت و دو ركعت گذشته باشد . و آخر وقت ظهر وقتى است كه تا غروب آفتاب مقدار نماز عصر مانده باشد نظر به حال مصلّى چنانچه معلوم شد ، و اين مقدار وقتِ مخصوصِ عصر است . و مقدار اداء ظهر از اوّل زوال مخصوص ظهر است . و ما بين دو وقت مخصوص مشتركى است ميان ظهر و عصر . و آخر وقت عصر غروب آفتاب است [ 1 ] و آن اوّل وقت نماز شام است و علامت آن بر طرف شدن سرخى [ 2 ] است كه در جانب مشرق ظاهر مىشود . و اوّل وقت نماز خُفتن وقتى است كه از غروب آفتاب مقدار سه ركعت گذشته باشد اگر متطهّر باشد يا مقدار سه ركعت با طهارت اگر محدث باشد پس وقت مشترك مىشود ميان شام و خفتن تا آنكه باقىماند به نصف شب آن مقدار كه نماز خفتن را به آن ادا توان كردن و آن مخصوص نماز خفتن است نظر به حال مصلّى چنان‌كه گذشت . و جمعى از مجتهدين برآنند كه تا سرخى جانب مغرب بر طرف نشود وقت نماز خفتن داخل نمىشود « 1 » .

--> اتيان كند ، و همچنين در مغرب و عشاء لكن در ظهر و عصر بهتر اين است ، كه يك نماز چهار ركعتى بكند به قصد ما في الذمّه و بدون تعيين اينكه ظهر است يا عصر ، چون محتمل است كه عصرى را كه مقدّم داشته ظهر محسوب شود ، چنانچه مفاد نصّ صحيح است كه فرموده : « إنّما هى أربع كان أربع » . ( يزدى ) [ 1 ] - احوط تأخير نينداختن نماز ظهر و عصر است از فرو رفتن قرص آفتاب ، و اگر تأخير شدالبتّه پيش از بر طرف شدن سرخى بجاى آورد و نيّت اداء و قضاء ننمايد ، و تأخير افطار است در روزه از بر طرف شدن سرخى . ( صدر ) [ 2 ] اقوى اين ا ست كه صبر نمايد كه تجاوز سرخى از سمت راست ظاهر شود ، احوط صبر نمودن است كه سرخى از تمام مشرق كه ربع فلك است برود . ( نخجوانى ) ( 1 ) شيخ صدوق ، هدايه : 130 . شيخ مفيد ، مقنعه : 93 . شيخ طوسى ، مبسوط 1 : 75 و خلاف 1 : 262 . سلّار ، مراسم : 62 .